Tính chất của nước và vòng tuần hoàn của nước – Khoa học lớp 4

1. Một số tính chất của nước

Nước tinh khiết không màu, không mùi, không vị, trong suốt.
Nước ở thể lỏng không có hình dạng nhất định: đựng trong cốc thì có hình cốc, đựng trong chai thì có hình chai.
Nước chảy từ cao xuống thấp và lan ra khắp mọi phía trên mặt phẳng.
Nước thấm qua một số vật như vải, giấy, đất, cát; nước không thấm qua ni lông, kính, kim loại.
Nước hoà tan được một số chất như muối, đường; không hoà tan được cát, dầu ăn.

2. Ba thể của nước

Thể	Ví dụ	Đặc điểm
Rắn	nước đá, băng, tuyết	có hình dạng nhất định
Lỏng	nước sông, nước mưa	không có hình dạng nhất định
Khí	hơi nước	không nhìn thấy bằng mắt thường

Nước có thể chuyển từ thể này sang thể khác:

Bay hơi (lỏng → khí): quần áo phơi ngoài nắng nhanh khô.
Ngưng tụ (khí → lỏng): hơi nước gặp nắp nồi lạnh hơn tạo thành những giọt nước.
Đông đặc (lỏng → rắn): nước trong ngăn đá tủ lạnh thành nước đá. Nước tinh khiết đông đặc ở 0 °C.
Nóng chảy (rắn → lỏng): viên đá để ngoài không khí tan dần thành nước.

3. Vòng tuần hoàn của nước trong tự nhiên

Nước ở sông, hồ, biển, ao và trong đất bay hơi nhờ hơi nóng của Mặt Trời.
Hơi nước bốc lên cao, gặp lạnh ngưng tụ thành những hạt nước rất nhỏ, tạo thành mây.
Các hạt nước trong mây nhập vào nhau, to dần và nặng dần rồi rơi xuống thành mưa (ở nơi rất lạnh có thể là tuyết).
Nước mưa chảy xuống sông, suối, hồ, biển hoặc thấm vào đất. Sau đó quá trình lại tiếp tục lặp lại.

Ghi nhớ: Bay hơi → ngưng tụ thành mây → mưa rơi → nước chảy về sông, hồ, biển → lại bay hơi. Nhờ vòng tuần hoàn này, nước trên Trái Đất luôn được luân chuyển.

4. Vai trò của nước và cách bảo vệ nguồn nước

Con người, động vật, thực vật đều cần nước để sống. Nước còn dùng trong nấu ăn, tắm giặt, tưới cây, sản xuất và giao thông đường thuỷ.

Không vứt rác, xả nước thải bẩn xuống sông, hồ, ao.
Khoá vòi nước sau khi dùng; báo người lớn sửa vòi bị rò rỉ.
Tận dụng nước vo gạo, nước rửa rau để tưới cây.

5. Lưu ý

Hơi nước không nhìn thấy được. “Làn khói trắng” bốc lên từ nồi nước sôi thực chất là những hạt nước nhỏ li ti đã ngưng tụ.
Mây không phải là hơi nước mà gồm rất nhiều hạt nước nhỏ (hoặc hạt băng nhỏ) đã ngưng tụ.
Nước trong không có nghĩa là nước sạch; nước sạch còn phải không chứa vi khuẩn và chất độc hại.

6. Tự kiểm tra

Vì sao gương trong phòng tắm bị mờ sau khi tắm nước ấm?
Kể tên hiện tượng khi nước đá chuyển thành nước lỏng.

Đáp án: 1) Hơi nước gặp mặt gương lạnh hơn nên ngưng tụ thành các giọt nước nhỏ. 2) Nóng chảy.